نقش آسانسورهای تخلیه در ارتقای ایمنی ساختمان‌های بلند؛ مطالعه‌ای بر اساس استانداردهای بین‌المللی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار، گروه معماری،دانشکده معماری وشهرسازی،دانشگاه بین المللی امام خمینی(ره)

2 دانشجوی کارشناسی ارشد معماری،گروه معماری،دانشکده معماری وشهرسازی،دانشگاه بین المللی امام خمینی(ره)

3 دانشیار، گروه معماری،دانشکده معماری وشهرسازی،دانشگاه بین المللی امام خمینی(ره)

چکیده
با افزایش ساخت وساز ساختمان‌های بلند در سال‌های اخیر، نیاز به راه‌حل‌های ایمن و کارآمد برای تخلیه ساکنان در شرایط اضطراری همچون آتش‌سوزی بیش از پیش احساس می‌شود. درقوانین و مقررات ساختمان ایران عمدتاً بر استفاده از پله‌ها به‌عنوان تنها مسیر فرار تأکید دارند و استفاده از آسانسورهای تخلیه به‌عنوان یک گزینه مکمل به‌اندازه کافی موردتوجه قرار نگرفته است. این در حالی است که در بسیاری از کشورهای توسعه‌یافته، استفاده از آسانسورهای تخلیه به‌عنوان بخشی از مسیر خروج ایمن ساکنین از ساختمان‌های بلند در نظر گرفته شده و استانداردهای برای طراحی، نصب و نگهداری آن‌ها تدوین نموده‌اند. این پژوهش با تمرکز بر آسانسورهای تخلیه، به بررسی ادبیات تخصصی، استانداردهای بین‌المللی و یافته‌های پژوهشگران حوزه معماری، مهندسی مکانیک و آتش‌نشانی می‌پردازد. لازم به ذکر است که این پژوهش صرفاً بر روی آسانسورهای تخلیه متمرکز بوده و به بررسی آسانسورهای دسترسی آتش‌نشان نمی‌پردازد. آسانسورهای تخلیه، سیستم‌های بالابری هستند که برای تخلیه ایمن ساکنان ساختمان در شرایط اضطراری طراحی شده‌اند و با آسانسورهای دسترسی آتش‌نشان که به طور ویژه برای استفاده نیروهای آتش‌نشانی در عملیات امداد و نجات طراحی شده‌اند، تفاوت‌های ساختاری و عملکردی دارند. پژوهش حاضر در سه مرحله شامل ،جمع‌آوری جامع اطلاعات از منابع مختلف و تحلیل آن‌ها، که مفاهیم کلیدی و شکاف‌های پژوهشی شناسایی شده و سپس، استانداردهای ملی و بین‌المللی مقایسه شده و بر اساس یافته‌ها، راهکارهایی برای بهبود عملکرد آسانسورهای تخلیه در ساختمان‌های بلند ایران پیشنهاد شده است. با توجه به ساخت ساختمان‌های بلند، تضمین ایمنی ساکنان در هنگام وقوع حوادث اضطراری از اهمیت بالایی برخوردار است. یکی از راهکارهای موثر برای ارتقاء سطح ایمنی، استفاده از آسانسورهای تخلیه ،به ویژه برای افرادی که دارای محدودیت‌های جسمی-حرکتی ،که امکان تخلیه سریع و ایمن از ساختمان ها را فراهم می‌آورند. وجود استانداردهای جامع و به‌روز، آموزش‌های تخصصی و بازرسی‌های دوره‌ای، نقش کلیدی در بهبود عملکرد آسانسورهای تخلیه ایفا می‌کند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله English

The Role of Evacuation Elevators in Enhancing the Safety of High-Rise Buildings: A Study Based on International Standards

نویسندگان English

فریبرز کریمی 1
zari abbasi roshan 2
Seyed Rahman Eghbali 3
1 Assistant Professor in Architecture, Imam Khomeini International University
2 M.Sc. Student of Architecture, Imam Khomeini International University
3 Associate Professor in Architecture, Imam Khomeini International University
چکیده English

With the increasing construction of high-rise buildings in recent years, the need for safe and efficient solutions for evacuating occupants in emergency situations such as fires has become more pressing. Iranian building codes and regulations primarily emphasize the use of stairs as the sole escape route, and the use of evacuation elevators as a complementary option has not been given sufficient attention. However, in many developed countries, the use of evacuation elevators is considered part of a safe exit route for building occupants and standards have been developed for their design, installation, and maintenance. This research, with a focus on evacuation elevators, reviews the specialized literature, international standards, and findings of researchers in the fields of architecture, mechanical engineering, and firefighting. It should be noted that this research focuses solely on evacuation elevators and does not examine fire service elevators. Evacuation elevators are lifting systems designed for the safe evacuation of building occupants in emergency situations and differ structurally and functionally from fire service elevators, which are specifically designed for use by firefighters in rescue operations. This research is conducted in three stages, including: comprehensive collection of information from various sources and its analysis, in which key concepts and research gaps are identified, and then, national and international standards are compared and based on the findings, solutions are proposed to improve the performance of evacuation elevators in tall buildings in Iran. Given the construction of high-rise buildings, ensuring the safety of occupants during emergencies is of paramount importance. One of the effective ways to improve safety levels is the use of evacuation elevators, especially for people with physical disabilities, which provide the possibility of quick and safe evacuation from buildings. The existence of comprehensive and up-to-date standards, specialized training, and periodic inspections plays a key role in improving the performance of evacuation elevators.

کلیدواژه‌ها English

Evacuation elevator
Fire elevator
Safety
High-rise building

مقالات آماده انتشار، اصلاح شده برای چاپ
انتشار آنلاین از 31 تیر 1405

  • تاریخ دریافت 29 شهریور 1403
  • تاریخ بازنگری 14 دی 1403
  • تاریخ پذیرش 30 دی 1403